ŞİMŞEK Uydu Fırlatma Sistemi, Türkiye’nin uydularını kendi imkânlarıyla uzaya taşıyabilecek bağımsız fırlatma kapasitesinin oluşturulmasında yeni bir aşamayı temsil ediyor. ROKETSAN Genel Müdürü Murat İkinci, ŞİMŞEK 1’in yaklaşık 500 kilometrelik yörüngeye 400 kilogram, ŞİMŞEK 2’nin ise 700 kilometreye kadar yörüngeye 1,5 ton faydalı yük taşıyabilecek şekilde geliştirildiğini açıkladı.
ROKETSAN’ın uzay alanında yürüttüğü çalışmalara ilişkin bilgi veren İkinci, şirketin temel görevlerinden birinin uydu ve diğer faydalı yükleri uzaya taşıyacak platformları geliştirmek olduğunu belirtti.
Bu kapsamda ROKETSAN bünyesinde 2020 yılında oluşturulan uzay ve uydu fırlatma teknolojilerine yönelik mükemmeliyet merkezi faaliyetlerini sürdürüyor.
Şirket, Savunma Sanayii Başkanlığı ile yürüttüğü ŞİMŞEK 1 ve ŞİMŞEK 2 projeleriyle Türkiye’nin kendi uydu ve faydalı yüklarını bağımsız biçimde yörüngeye taşıyabileceği altyapıyı geliştirmeyi hedefliyor.
ŞİMŞEK 1 İçin 400 Kilogramlık Faydalı Yük Hedefi
ROKETSAN’ın ilk aşamadaki uydu fırlatma sistemi ŞİMŞEK 1 olacak.
Murat İkinci, sistemin yaklaşık 500 kilometrelik bir yörüngeye 400 kilogram büyüklüğünde uydu veya farklı bir faydalı yük yerleştirebilecek teknolojiyi geliştirmek amacıyla yürütüldüğünü açıkladı.
Projenin Savunma Sanayii Başkanlığı ile koordineli şekilde takvime uygun ilerlediğini belirten İkinci, temel hedefin Türkiye topraklarından uzaya ulaşabilecek bir platform ortaya çıkarmak olduğunu ifade etti.
ŞİMŞEK 1’in başarılı şekilde devreye alınması, Türkiye açısından yalnızca yeni bir roket sisteminin geliştirilmesi anlamına gelmeyecek. Projenin hedeflenen kabiliyete ulaşması durumunda Türkiye, belirli sınıftaki uydularını yabancı fırlatma sağlayıcılarına ihtiyaç duymadan yörüngeye ulaştırabilecek bir kapasite elde edecek.
ŞİMŞEK 2 ile Kapasite 1,5 Tona Çıkacak
ŞİMŞEK 1’in ardından daha yüksek taşıma kapasitesine sahip ŞİMŞEK 2’nin devreye alınması planlanıyor.
Geçen yıl sözleşmesi imzalanan ŞİMŞEK 2’nin 1,5 tonluk faydalı yükü 700 kilometreye kadar bir yörüngeye yerleştirebilecek kapasitede olması hedefleniyor.
Bu değer, ŞİMŞEK 1 için açıklanan 400 kilogramlık kapasitenin önemli ölçüde üzerine çıkıyor.
İki sistem arasındaki fark, ROKETSAN’ın uydu fırlatma çalışmalarını tek bir roket projesi yerine kademeli biçimde büyüyen bir fırlatma ailesi üzerinden geliştirdiğini gösteriyor.
Murat İkinci, ŞİMŞEK 1 ve ŞİMŞEK 2 projelerinin mevcut takvimlerine uygun ilerlediğini ve çalışmaların kısa süre içerisinde tamamlanarak sistemlerin uzaya fırlatılmasının hedeflendiğini söyledi.
ŞİMŞEK 2 Ticari Pazara da Açılacak
ŞİMŞEK 2’nin hedefleri yalnızca Türkiye’nin kendi uydu ihtiyaçlarıyla sınırlı değil.
ROKETSAN, sistemi uluslararası iş birlikleri üzerinden ticarileştirmeyi de planlıyor.
İkinci, ŞİMŞEK 2’nin Türkiye’yi başka ülkelerin uydularını ve faydalı yüklerini uzaya taşıyabilecek ülkeler arasına sokmasının hedeflendiğini belirtti.
Bu hedefin gerçekleşmesi durumunda Türkiye’nin uzay alanındaki rolü uydu geliştiren ve işleten bir ülke olmanın ötesine geçerek fırlatma hizmeti sağlayıcılığına doğru genişleyebilecek.
Özellikle küçük ve orta ölçekli uydu sistemlerinin yaygınlaşması, alçak Dünya yörüngesindeki uydu takımyıldızlarının büyümesi ve farklı ülkelerin uzaya bağımsız erişim arayışları, küresel fırlatma pazarında yeni sağlayıcılar için alan oluşturuyor.
ŞİMŞEK 2’nin geliştirilmesinde uluslararası iş birliklerinin de kullanılması planlanıyor.
Kritik Teknolojiler Türkiye’de Geliştiriliyor
Uydu fırlatma sistemlerinin geliştirilmesi, yalnızca roket motorundan oluşan bir mühendislik problemi değil.
Navigasyon, itki, motor, termal yönetim ve ileri malzeme teknolojileri gibi birçok kritik alt sistemin birlikte geliştirilmesi gerekiyor.
Murat İkinci, bu teknolojilerin uzay alanında yetkin ülkeler tarafından genellikle diğer ülkelerle paylaşılmadığına dikkat çekerek ROKETSAN’ın gerekli teknolojileri üniversiteler ve sanayi kuruluşlarıyla birlikte Türkiye’de geliştirdiğini belirtti.
ROKETSAN’ın uzay teknolojilerine yönelik çalışmaları da ŞİMŞEK projelerinden önce başladı.
Şirket, 2016’dan bu yana sonda roketleri ve farklı test platformlarıyla geliştirdiği teknolojileri deniyor. Bu süreçte edinilen uçuş tecrübesi, daha yüksek kapasiteli uydu fırlatma sistemlerinin geliştirilmesine yönelik teknolojik altyapının oluşturulmasında kullanılıyor.
ROKETSAN ayrıca yaklaşık 2 bin 500 iş ortağından oluşan mevcut sanayi ekosisteminin uzay teknolojilerindeki yetkinliğini artırmaya yönelik çalışmalar yürütüyor.
Üniversiteler, TÜBİTAK UZAY, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı ve savunma sanayii şirketleri de uzay projelerinde oluşturulan ekosistemin farklı parçalarını meydana getiriyor.
Yeniden Kullanılabilir Roketler Sonraki Aşamada
ROKETSAN’ın uzun vadeli hedefleri arasında yeniden kullanılabilir roket teknolojileri de bulunuyor.
Ancak ŞİMŞEK 1 ve ŞİMŞEK 2’nin ilk konfigürasyonlarında yeniden kullanılabilir kademe bulunmayacak.
Şirket, iki sistem kapsamında geliştirilecek ve kalifiye edilecek alt sistemleri daha sonraki aşamalarda yeniden kullanılabilir fırlatma araçlarında kullanmayı hedefliyor.
Bu çalışmaların temel amacı, uzaya taşınan faydalı yükün kilogram başına fırlatma maliyetini azaltmak ve Türkiye’nin uluslararası fırlatma pazarındaki rekabet gücünü artırmak.
ROKETSAN’ın uzay mükemmeliyet merkezinde yeniden kullanılabilir kademelere yönelik çalışmaların halihazırda başladığı belirtiliyor.
Ay Görevinde de ROKETSAN Yer Alacak
ŞİMŞEK projeleri Türkiye’nin Millî Uzay Programı kapsamındaki diğer hedeflerle de bağlantılı ilerliyor.
ROKETSAN, Türkiye’nin Ay görevinde faydalı yükleri taşıyacak platformların geliştirilmesinden sorumlu kuruluşlardan biri olarak görev yapıyor.
Türkiye’nin Ay görevi için geliştirilen sistemlerde farklı kamu kurumları, üniversiteler ve özel sektör şirketleri birlikte çalışıyor. TÜBİTAK UZAY da Ay görevinin kritik bileşenleri üzerinde çalışmalar yürütüyor.
ROKETSAN ise özellikle fırlatma ve taşıma sistemlerindeki kabiliyetlerini Millî Uzay Programı kapsamında geliştirmeyi hedefliyor.
Türkiye’nin Uzay Stratejisinde Yeni Aşama
Türkiye son yıllarda uydu geliştirme ve işletme alanındaki kabiliyetlerini genişletirken ŞİMŞEK 1 ve ŞİMŞEK 2 projeleri bu kapasitenin fırlatma tarafına taşınmasını hedefliyor.
ŞİMŞEK 1 ile yaklaşık 500 kilometrelik yörüngeye 400 kilogram faydalı yük, ŞİMŞEK 2 ile ise 700 kilometreye kadar yörüngeye 1,5 ton faydalı yük taşınmasının hedeflenmesi, Türkiye’nin farklı uydu sınıflarına yönelik kademeli bir fırlatma kapasitesi oluşturmaya çalıştığını gösteriyor.
Bu kapasitenin hayata geçirilmesi durumunda Türkiye açısından temel değişim, uydunun geliştirilmesinden yörüngeye yerleştirilmesine kadar uzanan zincirin daha büyük bölümünün ulusal imkânlarla gerçekleştirilebilmesi olacak.
ROKETSAN’ın ŞİMŞEK 2’yi uluslararası pazara sunma hedefi ise programı ul
