NATO, Ankara’da gerçekleştirilen 36. Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi’nin ardından yayımladığı sonuç bildirisiyle ittifakın savunma sanayii, üretim kapasitesi ve caydırıcılık alanındaki yeni yol haritasını açıkladı. Bildiride, müttefik ülkelerin 50 milyar doları aşan yeni savunma tedarik anlaşmaları üzerinde uzlaştığı duyurulurken, ortak üretim kapasitesinin artırılması ve savunma sanayiindeki iş birliğinin derinleştirilmesi yönünde önemli taahhütlerde bulunuldu.
Bildiride, NATO’nun kolektif savunmanın temelini oluşturan Washington Antlaşması’nın 5. maddesine ve transatlantik bağa olan bağlılığını bir kez daha teyit ettiği belirtilerek, “Bir müttefike yönelik saldırı, tüm müttefiklere yönelik saldırıdır.” vurgusu yinelendi. İttifakın birlik, dayanışma ve kolektif gücünün bir milyardan fazla vatandaşın güvenliğinin temelini oluşturduğu ifade edildi.
NATO, Rusya’nın Avrupa-Atlantik güvenliğine yönelik uzun vadeli tehdidi ile terörizmin oluşturduğu risklere karşı Lahey Savunma Taahhüdü’nün hayata geçirildiğini de açıkladı. Bu kapsamda Avrupa’daki müttefikler ve Kanada’nın yalnızca 2025 yılında temel savunma ihtiyaçlarına yönelik yatırımlarını 139 milyar doların üzerinde artırdığı bildirildi.
Ankara Zirvesi’nin en dikkat çekici kararlarından biri ise savunma sanayiine yönelik yeni yatırım paketi oldu. Sonuç bildirisinde, 50 milyar doları aşan yeni tedarik anlaşmalarının duyurulduğu belirtilirken, NATO’nun kolektif üretim kapasitesini genişletmek, savunma sanayiinde inovasyonu hızlandırmak ve sanayi ile daha yakın iş birliği geliştirmek amacıyla yeni adımlar atacağı açıklandı.
Bildiride ayrıca müttefik ülkeler arasındaki savunma ticaretini zorlaştıran engellerin kaldırılması yönündeki çalışmaların sürdürüleceği vurgulandı. NATO’nun mevcut ortaklık mekanizmalarından daha etkin yararlanarak savunma sanayiindeki üretim derinliğini ve iş birliğini en üst seviyeye çıkarmayı hedeflediği ifade edildi.
İttifakın geleceğine ilişkin vizyon da sonuç bildirisinde ayrıntılı şekilde yer aldı. NATO, “Daha güçlü bir NATO içinde daha güçlü bir Avrupa” hedefi doğrultusunda modernize edilmiş bir ittifak yapısı inşa etmeyi amaçladığını açıklarken, Avrupa ülkeleri ve Kanada’nın ABD ile birlikte ittifakın savunmasında daha fazla sorumluluk üstlendiği belirtildi.
NATO’nun caydırıcılık mimarisinin yalnızca konvansiyonel ve nükleer kabiliyetlerden oluşmadığına dikkat çekilen bildiride, uzay ve siber alanların da savunma mimarisinin ayrılmaz parçaları hâline geldiği ifade edildi. Bununla birlikte derin hassas vuruş kabiliyetleri, entegre hava ve füze savunma sistemleri, insansız sistemler, ileri teknoloji çözümleri ve istihbarat altyapısına yönelik yatırımların hızlandırılacağı kaydedildi.
Sonuç bildirisinde dikkat çeken başlıklardan biri de yapay zekâ oldu. NATO, müttefik ülkelerin birlikte çalışabilir transatlantik bir “muharebe bulutu” geliştirdiğini ve güçlü yapay zekâ modellerinin ittifakın operasyonel kabiliyetlerine entegre edilmeye başlandığını açıkladı.
Ukrayna’ya yönelik destek de zirvenin temel gündem maddeleri arasında yer aldı. NATO müttefikleri, Ukrayna’nın özgürlüğünü, egemenliğini ve toprak bütünlüğünü desteklemeye devam edeceklerini vurgularken, 2026 yılı için 70 milyar avroluk askerî teçhizat, eğitim ve yardım desteği taahhüdünde bulundu. Bildiride, 2027 yılında da en az aynı seviyede desteğin sürdürülmesine yönelik ulusal taahhütlerin teyit edildiği belirtildi.
İttifak ayrıca İran’ın hiçbir zaman nükleer silaha sahip olmaması gerektiğini yineleyerek, Tahran yönetimine Hürmüz Boğazı’nda seyrüsefer özgürlüğüne tam olarak saygı göstermesi çağrısında bulundu.
Sonuç bildirisinin sonunda NATO liderleri, Ankara Zirvesi’ne ev sahipliği yapan Türkiye’ye teşekkür ederek, gösterilen misafirperverliğin ittifak dayanışmasına önemli katkı sağladığını ifade etti. Bildiride, bir sonraki NATO Zirvesi’nde yeniden bir araya gelme temennisi de paylaşıldı.
