ABD Başkanı Donald Trump, Ankara’da düzenlenen NATO Liderler Zirvesi’nin ardından yaptığı açıklamalarda Türkiye-ABD ilişkilerinden İran’a, Ukrayna’dan F-35 programına kadar birçok başlıkta dikkat çeken mesajlar verdi.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın ev sahipliğinde gerçekleştirilen zirveyi değerlendiren Trump, organizasyonun son derece başarılı geçtiğini belirterek Türkiye’ye teşekkür etti. Ankara’daki zirvenin kusursuz şekilde organize edildiğini ifade eden Trump, Cumhurbaşkanı Erdoğan için “Güçlü ve iyi biri. Harika iş çıkardı. Her şey mükemmel geçti. Gerçekten çok verimli bir toplantı yaptık.” dedi.
Erdoğan ile uzun yıllara dayanan dostluklarına da değinen Trump, Türkiye’nin askerî açıdan güçlü bir ülke olduğunu belirterek iki ülke arasındaki ilişkilerin yeniden olumlu bir ivme yakaladığını söyledi.
Basın toplantısında Türkiye’nin F-35 programına dönüş ihtimali de gündeme geldi. Trump, F-35 savaş uçaklarının dünyanın en gelişmiş platformlarından biri olduğunu belirterek Türkiye ile bu konuda değerlendirmelerin sürdüğünü ifade etti.
“Türkiye ile harika bir ilişkimiz var. Herkes bu uçakları istiyor. Henüz tam kesin kararımı vermedim ama karar vermeliyiz.” diyen Trump, F-35 konusunda nihai kararın henüz alınmadığını ancak sürecin gündemde olduğunu ortaya koydu.
Trump’ın açıklamalarının önemli bölümü ise İran’a ilişkin oldu. ABD’nin önceki gece İran’daki hedefleri vurduğunu hatırlatan Trump, “Dün gece onları çok sert vurduk. Büyük ihtimalle bu akşam İran’ı çok sert şekilde vuracağız.” ifadelerini kullanarak yeni askerî operasyon ihtimaline işaret etti.
İran’ın nükleer silah sahibi olmasına izin vermeyeceklerini yineleyen Trump, Tahran yönetimiyle yürütülen temasların odağında nükleer programın bulunduğunu söyledi. “Çok basit; İran’ın nükleer silaha sahip olmasına izin veremeyiz.” diyen Trump, ABD’nin gerektiğinde askerî baskıyı artırmaya hazır olduğunu vurguladı.
İran’a yönelik operasyonlara ilişkin dikkat çeken başka değerlendirmelerde de bulunan Trump, köprüler ve petrol altyapısının özellikle hedef alınmadığını belirterek, “İstersek yerle bir edebiliriz.” dedi. Hark Adası’nın kontrol altına alınabileceğini söyleyen Trump, İran’a yönelik deniz ablukasının kaldırılmasının ya da yeniden uygulanmasının tamamen Washington’un elinde olduğunu ifade etti.
Trump ayrıca ABD’nin son operasyonlarda çok sayıda İran unsurunu etkisiz hâle getirdiğini savunurken, gerektiğinde yeni saldırılar düzenlenebileceğinin sinyalini verdi.
Ukrayna Savaşı da Trump’ın gündemindeki başlıklardan biri oldu. Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy’nin savaşı sona erdirecek bir anlaşmaya varmak istediğini düşündüğünü belirten Trump, her iki liderle de temaslarını sürdürdüğünü söyledi.
Trump, Ukrayna’nın hava savunma kapasitesini artırmak amacıyla Patriot sistemleri konusunda yeni bir adım atacaklarını açıklayarak, “Ukrayna’ya Patriot üretme hakkı verecek ve bunu nasıl yapacaklarını göstereceğiz. Patriot üretmeniz için size lisans vereceğiz.” dedi.
İnsansız hava araçları alanında da iş birliğine değinen Trump, Ukrayna’nın geliştirdiği sistemlerden yararlanacaklarını belirterek, “Ukrayna’nın İHA’larını alacağız ve birlikte İHA üreteceğiz.” ifadelerini kullandı.
Trump’ın Ankara’daki açıklamaları, NATO Zirvesi sonrasında Türkiye-ABD ilişkileri, Orta Doğu’daki gelişmeler ve Ukrayna Savaşı’nın geleceğine ilişkin Washington’un yaklaşımını ortaya koyan en kapsamlı değerlendirmelerden biri olarak öne çıktı.
