Ukrayna’ya askerî yardım hazırlıkları, Rusya ile Ukrayna arasındaki karşılıklı hava saldırılarının sürdüğü bir dönemde yeniden gündemde. İtalya, Kiev’e yönelik 13’üncü askerî yardım paketini tamamlamak üzere olduğunu duyururken Avrupa Birliği de Ukrayna’ya 4,4 milyar avroluk yeni finansman sağladı. Brüksel’de düzenlenen görüşmelerde savaş sonrası güvenlik garantileri ve yeniden inşa çalışmaları ele alınırken iki ülke arasındaki insansız hava aracı saldırıları devam etti.
İtalya 13’üncü Askerî Yardım Paketini Hazırlıyor
İtalya hükûmeti, Ukrayna’ya yönelik yeni askerî yardım paketinin hazırlıklarında son aşamaya geldi. Reuters’ın konuya yakın iki kaynağa dayandırdığı 5 Kasım tarihli haberine göre Savunma Bakanı Guido Crosetto’nun paketi 10 Kasım’da parlamentonun istihbarat ve güvenlik komitesi COPASIR’a sunması bekleniyor.
Yeni yardım paketi, Rusya’nın Şubat 2022’de Ukrayna’ya yönelik geniş çaplı işgalini başlatmasından bu yana İtalya’nın sağlayacağı 13’üncü askerî destek dilimi olacak. Aynı zamanda Roma yönetiminin 2026 yılı içinde hazırladığı ilk askerî yardım paketi niteliğini taşıyor.
Paketin içeriğinin gizli tutulması öngörülüyor. Bununla birlikte Reuters’a konuşan kaynaklar, yardım kapsamında Fransa ve İtalya tarafından geliştirilen SAMP/T hava savunma sistemi için Aster önleme füzelerinin bulunabileceğini belirtti.
Ukrayna yönetimi, Rusya’nın füze ve insansız hava aracı saldırılarına karşı özellikle şehirlerin ve kritik altyapının korunması amacıyla müttefiklerinden ilave hava savunma sistemleri ve mühimmat talep ediyor.
İtalya’nın yeni paketinde Aster füzelerinin yer alıp almayacağı ise henüz resmî olarak doğrulanmadı.
Roma’da Ukrayna’ya Silah Yardımı Tartışması
İtalya’nın yeni askerî yardım paketini hazırlaması, Başbakan Giorgia Meloni liderliğindeki koalisyon içinde Ukrayna’ya sağlanan desteğin geleceğine ilişkin görüş ayrılıklarının belirginleştiği bir döneme denk geldi.
Roma yönetimi, 2025 yılının sonunda kabul edilen kararname kapsamında 31 Aralık 2026’ya kadar Ukrayna’ya askerî malzeme gönderme yetkisine sahip bulunuyor.
Ancak söz konusu yetkinin 2027 yılına uzatılıp uzatılmayacağı henüz netleşmedi.
Başbakan Yardımcısı Matteo Salvini ve liderliğini yaptığı Lig Partisi, Ukrayna’ya yeni silah sevkiyatlarına karşı çıkacaklarını açıkladı. Buna karşılık Dışişleri Bakanı Antonio Tajani ve Savunma Bakanı Guido Crosetto, askerî yardımların İtalya’nın Avrupa Birliği ve NATO kapsamındaki yükümlülükleriyle bağlantılı olduğunu savunuyor.
Meloni hükûmetinin mevcut paket için sahip olduğu yasal yetki, yardımın hazırlanmasına imkân tanırken gelecek yıl yapılacak sevkiyatların siyasi ve hukuki çerçevesi belirsizliğini koruyor.
Rusya ve Ukrayna’dan Karşılıklı İHA Saldırıları
Diplomatik ve askerî yardım girişimleri sürerken Rusya ile Ukrayna arasındaki hava saldırıları da devam etti.
Associated Press’in 5 Kasım tarihli haberine göre Ukrayna, gece boyunca Rusya’daki hedeflere yüzlerce insansız hava aracı gönderdi. Rusya Savunma Bakanlığı, 13 Rus bölgesinin yanı sıra Kırım Yarımadası ile Karadeniz ve Azak Denizi üzerinde toplam 496 Ukrayna insansız hava aracının düşürüldüğünü açıkladı.
Rusya’nın Ryazan bölgesinde 200’den fazla insansız hava aracının hedeflere yöneldiği bildirildi. Bölge Valisi Pavel Malkov, saldırılar sonucunda bir kişinin yaralandığını, düşen parçaların elektrik hatlarına zarar verdiğini ve bir sanayi tesisinde yangın çıktığını duyurdu.
Rus basınında yer alan haberlerde ise Ryazan’daki petrol rafinerisinde yangın meydana geldiği öne sürüldü.
Ukrayna tarafında da Rusya’nın hava saldırıları nedeniyle yaralanmalar ve altyapı hasarı bildirildi.
Ukraynalı yetkililere göre Rusya’nın gönderdiği 128 saldırı amaçlı insansız hava aracından 105’i hava savunma sistemleri ve elektronik karşı tedbirlerle etkisiz hâle getirildi.
Dnipropetrovsk bölgesindeki saldırılarda üç kişi, Kiev’in batısındaki lojistik altyapıyı hedef alan saldırıda ise bir kişi yaralandı.
Tarafların açıkladığı insansız hava aracı kayıp ve önleme rakamları bağımsız kaynaklarca doğrulanamadı.
Zaporijya’daki Saldırıda Can Kaybı 43’e Yükseldi
Ukrayna’nın güneyindeki Zaporijya bölgesinde hafta başında düzenlenen hava saldırısının ardından arama kurtarma çalışmaları devam etti.
Komışuvaha yerleşiminde eski bir okul binası ile yakınındaki sığınağın Rus güdümlü bombalarıyla vurulduğu bildirildi. Saldırının, bölge sakinlerinin insani yardım beklediği sırada gerçekleştiği belirtildi.
Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski, saldırıda hayatını kaybedenlerin sayısının 43’e yükseldiğini açıkladı.
Enkaz altında bulunduğu değerlendirilen 30’dan fazla kişiye ulaşılması için çalışmalar sürdürülürken daha önce kayıp olduğu bildirilen bir kişinin sağ bulunduğu duyuruldu.
Rusya’nın kontrolündeki Luhansk bölgesinde ise Moskova yanlısı bölge yöneticisi Leonid Paseçnik, Ukrayna tarafından gerçekleştirildiğini öne sürdüğü bir otobüs saldırısında beş kişinin hayatını kaybettiğini, 13 kişinin yaralandığını açıkladı.
Saldırının koşullarına ilişkin ayrıntılar bağımsız olarak doğrulanamadı.
Brüksel’de Güvenlik Garantileri Görüşüldü
Cephedeki çatışmalar devam ederken Ukrayna’nın savaş sonrası güvenlik düzenlemeleri ve yeniden inşasına yönelik diplomatik temaslar da sürdü.
Brüksel’deki NATO karargâhında iki gün boyunca gerçekleştirilen toplantılara ABD, Birleşik Krallık, Fransa, Almanya ve Avrupa Birliği temsilcileri katıldı.
Görüşmelerde Ukrayna’nın savaş sonrasında yeniden inşası, 2027 yılına yönelik finansman ihtiyaçları ve Batılı müttefiklerin sağlayabileceği güvenlik garantileri değerlendirildi.
Ukrayna’nın başmüzakerecisi Rüstem Umerov, toplantılara Dünya Bankası ve ABD merkezli yatırım şirketi BlackRock temsilcilerinin de katıldığını bildirdi.
ABD Başkanı Donald Trump’ın özel temsilcisi Jared Kushner, görüşmeleri verimli ve kapsamlı olarak nitelendirdi.
Brüksel’deki temaslar, Rusya, Ukrayna ve ABD temsilcilerinin Birleşik Arap Emirlikleri’nin başkenti Abu Dabi’de gerçekleştirmesi planlanan müzakereler öncesinde yapıldı.
Zelenski de ABD’li müzakereciler Steve Witkoff ve Jared Kushner ile yaklaşık 90 dakika süren bir görüşme gerçekleştirdiğini açıkladı.
Ukrayna yönetimi, savaşın sona erdirilmesine yönelik diplomatik girişimlere katılmaya hazır olduğunu belirtirken güvenlik garantilerinin kalıcı bir barış düzenlemesinin parçası olması gerektiği yönündeki tutumunu sürdürüyor.
Avrupa Birliğinden 4,4 Milyar Avroluk Yeni Finansman
Askerî yardım hazırlıkları ve diplomatik görüşmelerin yanı sıra Avrupa Birliği de Ukrayna’ya yönelik mali desteğini artırdı.
Avrupa Komisyonu, 5 Kasım’da Ukrayna’ya 4,4 milyar avro tutarında yeni kaynak aktarıldığını açıkladı.
Söz konusu ödeme, Avrupa Birliği liderlerinin nisan ayında üzerinde uzlaştığı toplam 90 milyar avroluk kredi programı kapsamında gerçekleştirildi.
Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, sağlanan finansmanın Ukrayna’nın savunma harcamaları ve temel kamu hizmetlerinin sürdürülmesi için kullanılacağını belirtti.
Böylece Avrupa Birliği’nin yeni mali desteği ile İtalya’nın hazırladığı askerî yardım paketi, farklı araçlarla Ukrayna’nın savunma ve kamu hizmetleri ihtiyaçlarına katkı sağlamayı hedefleyen iki ayrı girişim olarak gündeme geldi.
İtalya’nın askerî yardım paketinin henüz onaylanmamış olması ve içeriğinin gizli tutulması nedeniyle Kiev’e sağlanacak yeni silah ve mühimmatın kapsamı kesinleşmiş değil.
Rusya ile Ukrayna arasındaki karşılıklı hava saldırıları sürerken Brüksel’deki güvenlik görüşmeleri, Abu Dabi’de yapılması planlanan müzakereler ve Avrupa ülkelerinin yeni destek kararları, savaşın askerî ve diplomatik gündeminin eş zamanlı ilerlediğini gösteriyor.
