NATO CWIX 2026 kapsamında HAVELSAN’ın geliştirdiği dört yazılım yeteneği, NATO sertifikasyon sürecinin önemli aşamalarından biri olan AV&V testlerini başarıyla tamamladı. Testler, sistemlerin NATO FMN standartlarıyla birlikte çalışabilirlik kabiliyetini doğrulamayı amaçlıyor.
Şirketten yapılan açıklamaya göre DOOB-HQ, KAPI, Embedded NONC2 ATA DLP ve LYNX; NATO sertifikasyon süreci kapsamında uygulanan Güvence, Doğrulama ve Geçerleme (Assurance Verification and Validation-AV&V) testlerinden geçti. Testlerle sistemlerin NATO Federe Görev Ağı (Federated Mission Networking-FMN) standartlarına uygunluğu ve farklı ülkelere ait sistemlerle birlikte çalışabilme kabiliyeti değerlendirildi.
CWIX nedir?
Açılımı “Coalition Warrior Interoperability eXploration, eXperimentation, eXamination, eXercise” olan CWIX, NATO’nun her yıl düzenlediği başlıca dijital birlikte çalışabilirlik etkinliğidir.
Polonya’nın Bydgoszcz kentindeki NATO Müşterek Kuvvet Eğitim Merkezi’nde gerçekleştirilen etkinlikte, NATO’ya ve katılımcı ülkelere ait komuta kontrol sistemleri, yazılımlar, iletişim ağları ve bilgi teknolojisi hizmetleri birbirine bağlanarak test ediliyor.
CWIX’in temel amacı, farklı ülkelerin geliştirdiği sistemlerin ortak bir görev sırasında birbirleriyle haberleşip haberleşemediğini görmek. Örneğin bir ülkeye ait sistemin tespit ettiği hava, deniz veya kara unsuruna ilişkin bilginin, başka bir ülkenin komuta kontrol sistemine doğru formatta ve zamanında aktarılması gerekiyor.
Sistemler arasında ortaya çıkabilecek bağlantı, veri biçimi veya yazılım uyumsuzluklarının gerçek bir görev başlamadan önce belirlenmesi ve giderilmesi hedefleniyor. NATO, CWIX’i komuta kontrol kabiliyetleri ile bilgi teknolojisi hizmetlerinin test edildiği, doğrulandığı ve geliştirildiği en kapsamlı ortamlarından biri olarak tanımlıyor.
AV&V testleri neyi doğruluyor?
Assurance Verification and Validation ifadesinin kısaltması olan AV&V; bir sistemin belirlenen teknik standartları karşılayıp karşılamadığının kontrol edildiği güvence, doğrulama ve geçerleme sürecini ifade ediyor.
Bu testlerde yazılımın yalnızca kendi başına çalışması yeterli kabul edilmiyor. Sistemin NATO’ya ve diğer ülkelere ait komuta kontrol altyapılarıyla bağlantı kurması, verileri doğru biçimde alıp göndermesi ve ortak görev sırasında beklenen işlevleri yerine getirmesi gerekiyor.
Başka bir ifadeyle AV&V süreci, farklı üreticiler veya ülkeler tarafından geliştirilen sistemlerin aynı operasyon ağı içerisinde birbirini anlayıp anlayamadığını sınamak amacıyla uygulanıyor. Testlerde tespit edilen uyumsuzlukların giderilmesiyle sistemlerin ortak harekâtlarda kullanılabilirliğinin artırılması amaçlanıyor.
HAVELSAN’ın dört yeteneğinin bu testleri tamamlaması, söz konusu yazılımların NATO FMN standartlarıyla uyumluluğunun doğrulanmasına yönelik sertifikasyon sürecinde ilerlemesini sağladı.
FMN ne işe yarıyor?
NATO Federe Görev Ağı olarak Türkçeleştirilen Federated Mission Networking, NATO ile müttefik ve ortak ülkelerin bir görev için oluşturduğu iletişim ve bilgi sistemlerinin ortak kurallar çerçevesinde çalışmasını sağlayan bir yapıdır.
FMN, tek bir merkezî ağdan ziyade farklı ülkelerin sahip olduğu ağların, sistemlerin ve kabiliyetlerin ortak standartlarla birbirine bağlanmasına dayanıyor. Böylece ülkeler kendi millî sistemlerini kullanmaya devam ederken ortak bir görev ağı üzerinden bilgi paylaşabiliyor.
NATO’ya göre FMN; insanların, süreçlerin ve teknolojinin birlikte ele alındığı bir çerçeve sunuyor. Bu yapı, görev ağlarının planlanması, hazırlanması, kurulması, işletilmesi ve görev tamamlandıktan sonra sonlandırılmasına yönelik kuralları kapsıyor.
Amaç, bir NATO görevi başladığında katılımcı ülkelerin uzun bir teknik uyum sürecine ihtiyaç duymadan iletişim kurabilmesi, ortak durumsal farkındalık oluşturabilmesi ve komuta kontrol faaliyetlerini birlikte yürütebilmesidir.
FMN Spiral 4 neden önemli?
FMN kapsamında kullanılan teknik özellikler ve standartlar, “Spiral” adı verilen aşamalar hâlinde geliştiriliyor. Her spiral, belirli bir dönemde kullanılacak ağ, veri paylaşımı ve birlikte çalışabilirlik gereksinimlerini tanımlıyor.
CWIX 2026’da HAVELSAN’ın sistemleri, FMN Spiral 4 özellikleri kapsamında değerlendirildi. Şirketin açıklamasında, bu özelliklere yönelik testlerin tamamlanmasının 2025-2027 döneminde gerçekleştirilecek NATO görevlerine katılım açısından önemli ön koşullar arasında bulunduğu belirtildi.
HAVELSAN 16 sistemle katıldı
HAVELSAN’ın paylaştığı bilgilere göre 6-26 Haziran 2026 tarihleri arasında düzenlenen CWIX 2026’ya NATO ve Avrupa Birliği ülkeleri dâhil 46 ülkeden 3 binden fazla personel ile 780 sistem katıldı.
HAVELSAN, etkinlikte 43 personel ve 16 sistemle yer aldı. Şirket; MIP, TDL, çok alanlı komuta kontrol, veri yönetimi, haberleşme, coğrafi ve meteorolojik destek, KBRN, hava, deniz, siber güvenlik ile modelleme ve simülasyon gibi farklı odak alanlarına katılım sağladı.
Tatbikatta ADVENT KALYON, ADVENT UFUK, ADVENT TALAY/REI, DOOB-HQ, DOOB-MOBILE, KÂŞİF, KBRN, OCTOPUS, KAPI, NONC2 ATA DLP, Embedded NONC2 ATA DLP, LYNX, I-SMART, FIVE, RTaaS ve ICS SENTINEL sistemleri kullanıldı.
LYNX ve Embedded NONC2 ATA DLP hava odak alanında, ADVENT TALAY/REI GEOMETOC alanında, KAPI FMN Ana Yetenekler alanında, ICS SENTINEL siber güvenlik alanında ve FIVE ise modelleme ve simülasyon alanında ilk kez CWIX’e katıldı.
CWIX’e 2012’den bu yana katılıyor
HAVELSAN, geliştirdiği sistemlerle CWIX etkinliklerine 2012’den bu yana düzenli olarak katılıyor.
Şirket; 2019’da DOOB ve KÂŞİF, 2023’te ADVENT CMS ve ADVENT MARTI, 2024’te KARTAL ve NONC2 ATA DLP, 2025’te ise DOOB-HQ, DOOB-TACTICAL, KÂŞİF, OCTOPUS, NONC2 ATA DLP ve TDLYM ile AV&V testlerini tamamlamıştı.
HAVELSAN Genel Müdürü Dr. Mehmet Akif Nacar, son testlerin şirketin NATO standartlarına uygun sistem geliştirme ve birlikte çalışabilirlik alanındaki deneyimini güçlendirdiğini belirtti.
Çok alanlı komuta kontrol, siber güvenlik ile modelleme ve simülasyon odak alanlarındaki katılımlarını genişlettiklerini ifade eden Nacar, önümüzdeki dönemde yapay zekâ destekli komuta kontrol yetenekleriyle bu çalışmaları sürdüreceklerini kaydetti.
